09/05/2014

Israël en Palestina in een status-quo ideaal voor…Israël

Door Sébastien Boussois, MEDEA Instituut

Na negen maanden van vredesonderhandelingen tussen Israël en Palestina is er weer niets uit de bus gekomen. De negatieve uitkomst van deze onderhandelingen, onder toezicht van Amerika, versterkt het idee dat de politieke situatie een status-quo in het voordeel van Israël en in het nadeel van Palestina is.

Een verassing? Alles behalve, ondanks de utopische berichtgevingen van de media. De verdeeldheid van de Palestijnen en de hardnekkigheid van de Israëlische regering, met aan het hoofd Benjamin Netanyahou die uit zijn nederlaag van 1996 zijn les heeft getrokken, leiden beide partijen nogmaals naar een impasse. De lak aan politieke wil van de Israëlische regering, laten we zeggen een ‘gerechtvaardigde belemmeren van de akkoorden’, het niet willen toegeven (kolonisatie, grenzen, Jeruzalem) en de vruchteloze strategie van Mahmoud Abbas, ondanks de erkenning van de VN en de UNESCO, ten opzichte van internationale instellingen en recht sinds 2011, hebben geleid tot de mislukking van de onderhandelingen. Verder heeft Israël ook nog haar handen vol met het destabiliseren van haar grenzen: het Syrische conflict in het noordoosten, Libanon in het noordwesten en Egypte in het zuiden.

Moeten we vrezen voor een terugval naar geweld? Waarschijnlijk niet, zolang Israël controle heeft over de Westelijke Jordaanoever en vooral omdat de Palestijnen hun les wel hebben getrokken uit de tweede intifada van 2000: 3000 onnodige slachtoffers. De verzoening binnen Palestina zelf in april 2014 en de langverwachte nationale eenheid tussen Hamas en Fatah, zou de politieke situatie onbedoeld kunnen radicaliseren. Bij nader inzien heeft de onvrijwillige keuze van vreedzaam verzet aan Palestijnse kant naar niets geleid. Met de regionale onrusten die hierboven vermeld zijn, is het voor Israël veel interessanter een status-quo met haar gezworen vijand te behouden. Welk belang zou Israël er bij hebben om er nog een nieuwe grens met spanningen bij te krijgen? Geen.

 © Amel Hana/AP. Azzam Al-Ahmad, vertegenwoordiger van de Fatah, Ismaël Haniyeh, Premier van de Gazastrook, en Moussa Abou Marzouk, 2de op de lijst van Hamas, hebben 23 april 2014 in Gaza, hun politieke verzoening aangekondigd. 

De leiders van de Israëlische regering hebben een zeer kortzichtige visie: overleven, veiligheid en verdediging gaan voor. We herinneren ons nog de dood de oud-generaal Ariel Sharon. Zijn overlijden betekende ook het einde van een generatie van Israëlische politici die een duidelijke visie voor hun land hadden. De Israëlische democratie, en de westerse in het algemeen, heeft aan de ene kant te kampen met een zwakke politiek, en aan de andere met een groeiende ontevredenheid van het volk die van bepaalde vrijheden worden onthouden die niemand choqueren. Het overlijden van Sharon maant aan tot bezinnen na 65 jaar van bewogen geschiedenis die steeds weer in vraag wordt gesteld door nieuwe historici. Israël vormt, sinds het wegvallen van Sharon, vooral een beeld van een politiek die geleid wordt door politici met een korte termijn visie en met een onklare kijk op de toekomst van de regio. En er komt steeds meer kritiek: John Kerry vreest dat, na de mislukking van de onderhandelingen, Israël een staat van apartheid wordt, een kritiek dat al langer de ronde doet.